نشان دادن تجربه شوروی به عنوان یک تجربه یادگیری به تصمیم گیرندگان / نابرابری، فقر و بیکاری سه متغیر در پیدایش جنگ های داخلی و خارجی هستند.


فرشاد مومنی، اقتصاددان و عضو هیأت علمی دانشگاه علامه، در نشست انجمن علمی مطالعات صلح ایران با موضوع «صلح‌سازی در پرتو توسعه اقتصادی» هشدار داد که ملت‌ها زمانی شکست می‌خورند که رفتار دولت‌ها در عمل منجر به از دست دادن اعتمادشان شود. به همان اندازه که این متغیر شواهد تاریخی متعددی برای تأیید آن دارد، می‌توان دریافت که در همه مطالعات آینده‌پژوهی، از منظر انقلاب دانش، این اتفاق نظر وجود دارد که اگر اعتمادی بین دولت و مردم وجود نداشته باشد، همه آسیب خواهند دید و کشورها بر ثبات تمرکز خواهند کرد

فرشاد مومنی: نابرابری، فقر و بیکاری سه متغیر پشت سر بروز جنگ های داخلی و خارجی هستند.  من از همه روشنفکران می خواهم که مسئولیت خود را در این زمینه نشان دهند.

فرشاد مومنی، اقتصاددان و پژوهشگر دانشگاه علامه، در نشست انجمن علمی مطالعات صلح ایران با موضوع «صلح‌سازی در پرتو توسعه اقتصادی»، توسعه را فرآیندی برای مهار خشونت می‌دانند. گزارش های بانک جهانی از سال ۲۰۱۱ به این موضوع اشاره کرد و گفت: نابرابری، فقر و بیکاری سه متغیر تعیین کننده در بروز جنگ های داخلی و خارجی هستند. تنها بین سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۱، تقریباً ۶۰ درصد از ۵۰ فقیرترین کشور جهان جنگ یا جنگ داخلی را تجربه کردند. در حالی که بین سال های ۱۹۴۵ تا ۲۰۱۴ بیش از ۴۷ جنگ داخلی در جهان رخ داده است، تنها دو جنگ در کشورهای غیر فقیر رخ داده است. در مورد جنگ های داخلی، هیچ عنصری به اندازه فقر و نابرابری علل وقوع آن را توضیح نمی دهد. تئوری‌های تداوم فقر نشان می‌دهد که سیاست‌های اقتصادی ناقص و نابرابر دولت بیشترین قدرت را در ایجاد فقر دارد.

۲۵ درصد از تمام جنگ های پس از جنگ جهانی دوم در دهه ۱۹۸۰ رخ داد

یعنی همان دهه ای که سیاست های تعدیل ساختاری در بسیاری از کشورهای در حال توسعه اجرا شد

وی افزود: از ۵۹ جنگی که بعد از جنگ جهانی رخ داد، ۱۱ جنگ استقلال، ۱۱ جنگ قدرت های بزرگ که ۸ مورد آن توسط آمریکا و مابقی جنگ بین دو کشور مرتبط بوده است. جنگ بین فقرا جنگ های نیابتی است، یعنی یکی از ویژگی های دوران پس از جنگ جهانی دوم این است که قدرت های جهانی شهرک های خود را به کشورهای در حال توسعه ارجاع می دهند. نکته کلیدی گزارش توسعه جهانی ۲۰۱۱ بانک جهانی این است که ۲۵ درصد از تمام جنگ های پس از جنگ جهانی دوم در دهه ۱۹۸۰ اتفاق افتاد، همان دهه ای که در آن بسیاری از کشورهای در حال توسعه سیاست های تعدیل ساختاری معروف به دهه از دست رفته را اجرا کردند.

ادعای اصلی حامیان بازار این است که جنگ به دلیل ایجاد موانع برای دسترسی به منابع مادی کشورها به وجود می آید.

مومنی در ادامه خاطرنشان کرد: ادعای اصلی بازاریابان این است که جنگ به دلیل ایجاد موانع در دسترسی به منابع مادی کشورها به وجود می آید. بنابراین اگر دروازه ها را باز کنید، جنگ از بین می رود. استدلال مشابهی توسط هایک ارائه شد. وی اظهار داشته است که کارکرد آزادانه نیروهای بازار از دشمنان دوست می شود، اما کارهای تجربی فراوانی که در این زمینه انجام شده است، نظر بازاریان را رد می کند. یکی از آشکارترین و به نوعی تکان دهنده ترین یافته ها این است که پدیده باز شدن دروازه ها یک پدیده پس از تهاجم نظامی بوده است، یعنی پس از فتح نظامی کشور ضعیفتر، کشورهای قویتر این کشورها را ملزم به تحقق اهداف خود می کنند. سیاست های بازار این نکته یکی از مهم ترین خلأهای دانش مدیریت عمومی اقتصادی در شرایط کنونی ایران به شمار می رود. خواسته اصلی متجاوزان اشغالگر ایران در رابطه با ترکمنهای و گلستان این است که دولت قول داده کمترین تعرفه و کمترین دخالت دولتی را اعمال کند.

جهت علیت، به ویژه در جنگ های داخلی، به طور کلی یک شوک اقتصادی منفی به جنگ بوده است

وی با اشاره به ضعف دولت ها در بحث جنگ گفت: جنگ های داخلی و خارجی معمولا زمانی مطرح می شود که دولت مرکزی نتواند حاکمیت خود را اعمال کند. مطالعات تجربی موجود نشان می دهد که تفاوت های قومی، نژادی، زبانی و غیره کمترین نقش را در جنگ های داخلی داشته اند و بیشترین نقش در ایجاد جنگ مربوط به طمع برای کنترل منابع مادی است. جهت علیت، به ویژه در جنگ های داخلی، به طور کلی یک شوک اقتصادی منفی به جنگ بوده است. از این منظر از کسانی که مسائل ایران را دنبال می کنند دعوت می کنم به بررسی تاریخ اجتماعی-اقتصادی ایران در دهه ۱۳۹۰ بپردازند. بدون شک نهادهای فکری دولتی و غیردولتی ما تاکنون کمترین توجه را به این حوزه داشته اند. من از همه کسانی که از دریچه توسعه می اندیشند می خواهم در این زمینه مسئولیت پذیر باشند.

کشورهای در حال توسعه به طور جدی توسط تکه تکه شدن تهدید می شوند

مومنی نشان دادن منطق رفتاری و مسیر فروپاشی ملی را ضروری دانست و گفت: در قرن بیست و یکم کشورهای در حال توسعه با خطر بزرگ تجزیه مواجه هستند. یکی از متفکران بزرگ به نام لستر تارو می گوید که در قرن بیست و یکم شاهد دو روند متناقض خواهیم بود. یکی ادغام شرکت های بزرگ چند ملیتی و دیگری تجزیه کشورهای در حال توسعه. ما باید این مسائل را جدی بگیریم.

زمانی که رفتار دولت‌ها اعتماد ملت را نسبت به این عمل کاهش می‌دهد، شکست می‌خورند

تجربه شوروی را به عنوان یک تجربه یادگیری در اختیار تصمیم گیرندگان قرار دهید

ایران دومین قدرت هسته ای جهان بود و سازمان امنیتی آن یکی از قدرتمندترین سازمان های امنیتی جهان بود، اما هیچ یک از این مولفه ها مانع از فروپاشی شوروی نشد.

وی با بیان اینکه رابطه مردم و دولت بر اساس اعتماد متقابل، رمز فرار از چرخه معیوب توسعه نیافتگی و مهار تهدیدهای خارجی است، تصریح کرد: ملت ها زمانی شکست می خورند که رفتار دولت در عمل منجر به این شود که ملت در حال از دست دادن اعتماد باشد. به همان اندازه که این متغیر شواهد تاریخی متعددی برای تأیید آن دارد، می‌توان دریافت که در همه مطالعات آینده‌پژوهی، از منظر انقلاب دانش، این اتفاق نظر وجود دارد که اگر اعتمادی بین دولت و مردم وجود نداشته باشد، همه آسیب خواهند دید و کشورها بر ثبات تمرکز خواهند کرد گزارش‌های سالانه موسسه تحقیقات اقتصادی و صلح، بینش‌های بسیار سردکننده‌ای را از وضعیت نگران‌کننده روابط داخلی ایران بین مردم نشان می‌دهد. همه کسانی که به تمامیت ارضی ایران اهمیت می دهند باید بدانند که نشانه های جدی حداقل در برخی از بخش های ساختار قدرت ایران وجود دارد که معتقدند با ارتقای توان نظامی و امنیتی ما در حال ایجاد تغییر و صلح خارجی هستیم و باید بنابراین تجربه شوروی را به عنوان یک تجربه یادگیری در دسترس تصمیم گیرندگان قرار دهید. ایران دومین قدرت هسته ای جهان بود و سازمان امنیتی آن یکی از قدرتمندترین سازمان های امنیتی جهان بود، اما هیچ یک از این مولفه ها مانع از فروپاشی شوروی نشد.

یکی از اعضای هیئت علمی دانشگاه علامه در پایان گفت: اگر می خواهیم در مسیر رستگاری قرار بگیریم باید به سراغ تمهیدات نهادی برویم که نظم اجتماعی قابل پیش بینی را به کلی ترین شکل سامان داده است. نظم اجتماعی قابل پیش بینی نظمی است که در آن علم مرکزی است و تولید فناوری محور است و بالاترین سطوح رهبری را اشغال می کند. همه دانشمندان علوم انسانی و اجتماعی باید بیشتر به معجزه علم و تعاون بپردازند تا در زمان تخصیص منابع، علم محور بحث باشد نه منافع مستمری جویان.

این سایت یک خبرخوان اتوماتیک است که مطالب مختلفی را بازنشر می کند. در صورتی که محتوای شما بدون ذکر منبع منتشر شده است لطفاً اطلاع دهید تا لینک اضافه شود.